CHP Kocaeli Milletvekili Nail Çiler, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na sunduğu soru önergesiyle Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası bilançosundaki bozulmayı TBMM gündemine taşıdı.
CHP’li Çiler, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek tarafından yazılı olarak yanıtlanması istemiyle verdiği önergede, özellikle 2019 sonrası dönemde Merkez Bankası’nın açıkladığı zararların nedenlerinin ayrıntılı şekilde açıklanmasını talep etti.
Merkez Bankası’nın 1930’dan bu yana uzun yıllar kâr ederek Hazine’ye kaynak aktaran bir kurum olduğuna dikkat çeken CHP’li Çiler, son yıllarda bilanço yapısında ciddi bozulmalar yaşandığını ve bazı dönemlerde zarar açıklandığını vurguladı.
Bu zararların döviz kuru politikaları, rezerv yönetimi, faiz tercihleri ve kur korumalı mevduat uygulamalarıyla bağlantılı olduğuna işaret eden CHP’li Çiler, söz konusu sürecin kamu maliyesi üzerindeki etkilerinin şeffaf biçimde ortaya konulması gerektiğini ifade etti.
Önergesinde Çiler, Merkez Bankası’nın Cumhuriyet tarihi boyunca hangi yıllarda zarar ettiği ve bu zararların tutarlarının ne olduğu sorarken, özellikle 2019’dan günümüze kadar açıklanan kâr ve zarar verilerinin yıl bazında detaylandırılması istendi.
CHP’li Çiler ayrıca, zarar edilen yıllarda bu sonuçların arkasındaki temel politika tercihlerinin neler olduğunun ayrı ayrı açıklanmasını talep etti. Kur korumalı mevduat uygulamasının Merkez Bankası bilançosuna yıllar itibarıyla toplam maliyetinin ne olduğu da önergenin önemli başlıkları arasında yer aldı.
Bununla birlikte, Merkez Bankası’nın son 10 yılda Hazine’ye aktardığı kâr paylarının yıllara göre ne kadar olduğu, zarar edilen dönemlerde Hazine’ye herhangi bir kaynak aktarımı yapılıp yapılmadığı da Çiler’in soruları arasında bulunuyor.
Bunun yanı sıra CHP’li Çiler, rezerv yönetimi kapsamında gerçekleştirilen döviz alım-satım işlemlerinin bilanço üzerindeki etkisinin de yıllar itibarıyla açıklanmasını isteyerek, ekonomi yönetiminin uygulamalarının kamuya olan maliyetinin netleştirilmesi gerektiğini vurguladı.