Türk Kanser Sağlık Derneği Direktörü Ezgi Polat , kolon kanserinde erken tanının hayati önemine dikkat çekilerek, özellikle 50 yaş ve üzerinde herhangi bir belirtiyi beklemeden tarama programlarına katılması gerektiğini vurguladı.
Polat, "Kanserle mücadelede en güçlü araç tedavi değil, zamanında çalıştırmaktır. Çünkü bazı kanser türleri sessiz ilerler. Kişi hiçbir belirti hissetmezken riske maruz kalabilir. Kolon kanseri bu açıdan özel bir dikkat gerektirir" dedi.
SESSİZ İLERLEYEN BİR TEHDİT
Kolon kanserinin çoğu zaman ortaya çıkmadığını belirten Polat, yıllar içinde ortaya çıktığını ifade etti. "Bağırsakta oluşan küçük polipler, kontrol edilmediği takdirde kansere dönüşebilir. Oysa düzenli taramalar sayesinde bu süreç henüz başlangıç aşamasındayken durdurulabilir" diye konuştu.
Erken evrede kolon kanserinin belirtileri göstermediğine dikkat çeken Polat, "Dışkıda kan, uzun süren saklamazlık ya da ishal atakları, açıklanamayan kilo kaybı, demir eksikliği anemisi ve kalp krizi geçirdiği gibi hastalıklar ortaya çıktığında hastalıklı ilerlemiş olabilir. Bu hastalık belirtilerinin süresi doğru bir yaklaşım değildir" uyarısında bulunuyor.
RİSK 50 YAŞ SONRASI BELİRGİN ŞEKİLDE ARTIYOR
Özellikle 50 yaş ve üzeri bireylerde düzenli taramanın hayati önem taşıdığını vurgulayan Polat, ailesinde kolon kanseri öyküsü bulunan riskin daha erken yaşlarda başlayabileceğini belirtti. Modern yaşamın da riskin arttığına işaret eden Polat, kolon kanseri riskinin artış oranlarını şöyle sıraladı:
50 yaş ve üzeri olmak Birinci derece akrabada kolon kanseri öyküsü Hareketsiz yaşam Liften fakir, işlenmiş ve kırmızı et ağırlıklı Obezite Tütün ürünleri ve düzenli alkol kullanımı
“Bu değişkenler bir araya geldiğinde risk daha da artar” diyen Polat, korunmanın mümkün olup olmayacağını çizdi.
KOLONOSKOPİ HAYAT KURTARIYOR
Kolonoskopinin, kolon kanseri taramasında altın standart kabul edilen bir yöntem olduğunu belirten Polat, "Kısa hızında tamamlanan bu işlem sırasında saptanan poliplerin çıkarılması, kanserin parçalanması büyük ölçüde engelleyebilmektedir. Erken evrede yakalanma vakalarda tedavi başarısı oldukça yüksektir. Tarama bir tercih değil, sorumluluktur" kullanıldı.
Riskin azaltılması için atılabilecek adımların net olduğunu söyleyen Polat, şu önerilerde bulundu:
Haftada en az 150 dakikalık fiziksel aktivite Liften zengin ve dengeli destek Sağlıklı kilo kontrolü Tütün ve uygulamaların kullanılması Alkol tüketiminin sınırlandırılması
TÜRKİYE'DE KOLOREKTAL KANSERİN SAYISAL GÖRÜNÜMÜ
Türkiye'de kolorektal kanserde en sık görülen ilk 5 kanser türü arasında yer değiştiren Polat, vakaların büyük çoğunluğunun (%85'e yakınının) 50 yaş ve üzerindeki bireylerde görüldüğünü aktardı. Tanı konulan hastaların ortalama yaşının 58–61 aralığında olduğunu ifade eden Polat, 50–70 yaş arası hedef nüfusta tarama katılım bölgesel değişimlerini göstermekle birlikte yaklaşık %25–40 aralığında bildirildiğini ve bu oranın belirlenen düzeyinin altında kaldığını söyledi.
Polat ayrıca, düzenli ve tavsiye edilen kolonoskopi kayıt etme, genel tarama kaydetme, da altından dikkat çıkarma, “Erken evrede (Evre I) saptanan kolorektal kanserde 5 yıllık sağkalım oranı %90'ın üzerindeyken, ileri evrelerde bu oran belirgin biçimde düşmektedir” dedi.
TOPLUMSAL BİRLİK
Bu sayede, yaş ortalaması tarama programlarının yaygınlaştırılmasının ve toplumun beslenmesinin önemini azaltmada temel strateji olduğunu gösterdiğini belirten Polat, “50 yaş ve üzerinde yapılabilir, herhangi bir belirtiden en yakın sağlık başvurusuna genel cerrahi veya gastroenteroloji uzmanından randevu alınması ve 'kolon açısından tarama amacıyla kolonoskopi yaptırmak istiyorum' talebini iletmesi, kişisel sağlıkları adına atlanacak ve bir adımdır” dedi.
Tarama işleminin başlatılmasının yalnızca bireysel değil, toplumsal düzeyde de koruyucu bir sorumluluğun verildiği çizen Polat, sayıları şu şekilde özetledi:
Kanserle mücadelede korku değil, bilinç yolu oyuncusu olmalıdır. Geç kalmış bir teşhis yerine, zamanında yapılmış bir tarama hayat kurtarır. Kolon akciğerinde erken tanı hayat kurtarır.
Türk Kanser Derneği , kanserle mücadelede erken tanı, tedavi erişimi, hasta ve hasta yakınlarına ücretsiz konaklama ve sosyal destek sağlama alanında faaliyet gösteren, kamu genelinde çalışan sürekli bir sivil toplumdur.
Dernek, erken tanının yaygınlaştırılması amacıyla ücretsiz kanser taramaları konusunda da çalışmalar yürütmekte; Özellikle kolon kanseri taraması için risk grubu yer alan bireyler , Türk Kanser Derneği'ne başvurarak ücretsiz tarama imkanları hakkında bilgi alabilmektedir.
